Teknoloji ve Hayata dair günceler

Youtube’deyiz!


Kategoriler


Son Yorumlar..


OpenSea ve NFT Mağazaları

Kemal İKİZOĞLUKemal İKİZOĞLU

Herkese merhaba,

Bugün yeni bir bakış açısından bakabilmek ve gelişen Web3.0 teknolojisinde “Ben neredeyim?“sorusunu kendimize sorabilmek için bu yazıyı hazırladım. Bu yazıyı sonuna kadar okuduğunuzda konu ve kavramlara tepeden bir bakış açısıyla “Demek o dedikleri şey bunlarmış!”, “Demek ki bunlar böyle oluyormuş” gibi devam eden cümlelerinize rastlayabilirsiniz. Eğer tanışmadıysanız OpenSea, NFT, Blok Zinciri kavramlarıyla tanışıyor olacaksınız. Dilerseniz başlayalım!


Dikkat!

Burada sizlerle paylaştığım bu bilgiler tamamen bilgilendirme amaçlı olup hiçbir şekilde bir tanıtım, reklam veya tavsiye niteliği taşımamaktadır. Verilen örnekler anlaşılırlığı sağlamak ve benzetme yapılabilmesi için kullanılmıştır. Web 3.0’ın bizlere getirdiği yenilikler ve pozitif teknoloji gelişmelerin yanında vazgeçilmeyen dolandırıcılık, sahtekarlık, sahte web sayfaları gibi birçok olumsuz durumlar gibi bu büyük pastadan pay almak isteyen kötü niyetli insanlarla doludur. Yapacağınız keşif ve işlemlerde, edineceğiniz deneyimlerde sorumluluk ve karar tamamen size aittir.


Günlük hayatımızın temposunda hedeflerimizi gerçekleştirmek için günümüzü tamamlarken dijital ortamlarda da gelecek dediğimiz teknolojilerin baş döndürücü hızda gelişmelerini içeren haberlerine denk geliyoruz. Gün içindeki gelişmeleri takip etmek için kullandığınız sosyal medya uygulamalarında mutlaka ama mutlaka her gün Web 3 teknolojileri, blok zinciri, NFT, merkeziyetsiz uygulamalar, koinler, para kazanma ve yatırım gibi kavramlar altında haberlere denk gelmişsinizdir ama bunları anlamamış olabilirsiniz. Zaten bir öncekine yeni alışıyoruz bir de bu mu çıktı demeyin. Burası bize gelinen son noktayı gösteriyor. Şimdi bu dünyanın nasıl bir yer olduğunu kavramaya ve neler yapıldığını görmeye başlayacağız.

OpenSea Nedir?

OpenSea Web Sayfa Arayüzü
OpenSea Web Sayfa Arayüzü

Burada tanım cümleleri vermekten ziyade tüm kavramları daha önce öğrendiğiniz ve kullandığınız durumlarla ifade ediyor olacağım. OpenSea dediğimiz yer online bir alışveriş platformudur. Nasıl Trendyol, Hepsiburada, Sahibinden sitelerinde kullanıcılar belli kriterleri yerine getirerek birer hesap açıp alışveriş yapabiliyor, eğer bir şey satmak isterse de yine belirli kriterleri yerine getirerek dükkan açabiliyorsa OpenSea’de bunun aynı mantığında bir alışveriş sayfasıdır. Fakat bu alışveriş sayfalarının doğal olarak bazı farkılıkları bulunmaktadır.

OpenSea ile Hepsiburada Farkı Nedir?

Web 1.0 - Web 2.0 - Web 3.0
Web 1.0 – Web 2.0 – Web 3.0

Hepsiburada, Trendyol ya da Sahibinden gibi internet üzerinden alış – veriş yaptığımız sayfalar Web 2.0 dediğimiz bir teknoloji kullanıyorlar. Siteye girdiğinizde orada açmış olduğunuz bir kullanıcı hesabı bulunmakta ve siz kullanıcı adı veya mail adresi ve parolanızı kullanarak siteye giriş yapıyorsunuz. Parolanızı unuttuğunuzda şifrenizi sıfırlayıp giriş yapabilirsiniz. Veriler bu sitelerin belirli bölgedeki sunucularında barındırılıyor. Merkezi belli yani. Bu internet siteleri Türkiye’de hizmet verdiği için TL biriminde satış yapıyor.

Dijital Cüzdanlar
Dijital Cüzdanlar

OpenSea ve benzeri Web 3.0 dediğimiz teknolojide siteye giriş yapabilmek için bir Cüzdan(kripto cüzdan) hesabına ihtiyacınız bulunuyor. Bu cüzdanlar ile kayıt olduğunuzda sonraki girişleriniz de bu cüzdan hesabıyla gerçekleştiriliyor. Tabi bu cüzdan hesabının şifresi öyle “Şifremi Unuttum” linkine tıklayıp sürekli değiştirilebilir bir şey değil =) Durumun ciddiyetini tam olarak şöyle ifade edebilirim. Cebinizde taşıdığınız cüzdanınızı kaybettiğinizde nasıl içerisindeki mevcut her şey gidiyorsa burada da durum bu şekilde diyebilirim. Kimliğinizi, sürücü belgenizi yeniden çıkartabilirsiniz ama cebinizde 100 TL varsa o paranızı bulamazsınız.

Peki hiç mi parola sıfırlayamacağız? Tabi ki de sıfırlayabiliyorsunuz. Hesabınızı ilk oluştururken size verilen 12 kelimelik kurtarma sözcüklerini sıfırlama sayfasına yazdığınızda parolanızı yeniden oluşturabilirsiniz. Tabi 12 sözcüğü not almadıysanız geçmiş olsun diyebilirim.

Merkeze Sahip Web 1.0 ve 2.0, Merkeziyetsiz Web 3.0
Merkeze Sahip Web 1.0 ve 2.0, Merkeziyetsiz Web 3.0

Neden geçmiş olsun diyorsunuz? Çünkü Web 3.0 dünyasının en büyük özelliği merkeziyetsiz (Decentralized) olması! Yani bilgileriniz tek ve belirli lokasyona sahip bir sunucuda tutulmuyor. Son sayfası olmayan bakkal defteri gibi bir defter düşünün. Her bir kayıt dünya üzerindeki Blokchain dediğimiz blok zincir ağına eklenerek halkalarını oluşturuluyor ve bilgileriniz dünya üzerindeki konumu, bilgisi belirli olmayan bilgisayarlarda tutuluyor.

Tamam, parolamı ve kelimelerimi zaten 3 farklı kağıda yazdım. Her bir kağıdı kimsenin ulaşamayacağı, bilmeyeceği ve hatırlayabileceğim yerlere koydum. Parolamı biliyorum. Girelim artık şu OpenSea sitesine!

Değiştirilebilir ve Değiştirilemez Jetonlara Örnek
Değiştirilebilir ve Değiştirilemez Jetonlara Örnek

OpenSea sitesine girdiğinizde oldukça renkli çalışmalar görüyor olacaksınız. OpenSea, NFT dediğimiz Non-Fungible Token yani değiştirilemez jeton satışı yapılan bir web sayfasıdır. Burada yayınlanan her bir çalışma özgün, belirli sayıda ve tektir. Bazı kullanıcılar fazlaca satmak istediği için tekrar tekrar satışa çıkarttığını görebilirsiniz. Fakat vurgulamak istediğim şey sahipliktir ve bu sahiplik blok zincirine yazılarak silinmez bir kayıt oluşturmaktadır.

Ben ekran kaydını alır, paintte düzenler, yeniden kullanırım? Bireysel olarak bunu kendiniz cihazınızda yapabilirsiniz ama resmi olarak bir aşama kaydedemezsiniz, merkeziyetsiz ortama taşıyamaz, kullanamazsınız.

OpenSea örnek paint çalışması
OpenSea örnek paint çalışması

Ee burada paintte çizilmiş iki çizgi de muhteşem maymun resmi de aynı yerde sergileniyor? Sanatçı burada kendi yaratıcılığını paylaşmış ve satışa sunmuş. Özgün olduğu kanıtlanmış ve blok zinciri ağına eklenerek resmiyet kazanmış. İster satar, ister sergiler, isterse 1 tane üretir, isterse 1 milyar tane üretir. Tamamen kendi sahipliğinde olan vereceği kararın özgürlüğünün kendisinde olduğu bir durum.

OpenSea Blok Zincir Ağı

OpenSea'da Satış Yapılan Blok Zincir Ağı Türleri
OpenSea’da Satış Yapılan Blok Zincir Ağı Türleri

OpenSea sayfasında görsellere baktığınızda hemen altında 1 ETH, 0,80 ETH, 0,77 AVAX gibi farklı birimler görüyor olacaksınız. Bunlar o ürünlerin hangi para biriminde satıldığını ifade ediyor. Bizdeki TL, USD, EURO gibi farklı ülkelerin para birimleri burada Etherium, Avalanche, Solana, Polygon gibi kripto para birimleri bulunmaktadır.

Etherium Blok Zincir Ağı
Etherium Blok Zincir Ağı

Biraz daha sadeleştirmek gerekirse biraz önce size bir bakkal defterinden bahsetmiştim. Bir bakkal kendisine gelen müşterilerini kendi defterine not alıyor. Başka bir bakkal ise yine kendisine ait olan deftere not alıyor. Bakkalların defterleri kendilerine ait ve özel. Burada da siz bir blok zinciri ağı seçiyorsunuz. Etherium bunların en geniş ağa sahip olanıdır. Tüm dünyaya hizmet veren bir bakkal defteri düşünebilirsiniz. 🙂 Diğer bakkallar da tüm dünyaya hizmet veriyor ama yine aralarında da rekabet var.

Blok Zincir Ağlarından Bazıları
Blok Zincir Ağlarından Bazıları

Biri başka şeyi daha iyi yapıyor diğeri bir başka şeyi daha iyi yapıyor. Bugün 1 Etherium 37.512 TL, 1 Solana 437 TL, 1 Polygon 20 TL.

OpenSea NFT Ürünleri

OpenSea - Ürün Sayfası Örneği
OpenSea – Ürün Sayfası Örneği

Bored Ape Yatch Club, NFT dünyasında adını sıkça duyduğumuz ürünler olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim. “Bu maymunu nerede görsem tanırım!” dedik hepimiz. Bugün itibariyle bu #814 kod numaralı ürün 67,29 ETH yani 2.776.587 TL, yazıyla 2 Trilyon 776 Bin 587 TL! 🙂

OpenSea Ürün Özelliği, Listeleme Ücreti ve Verilen Teklifler
OpenSea Ürün Özelliği, Listeleme Ücreti ve Verilen Teklifler

Sayfayı biraz daha aşağı indirdiğinizde sağ tabloda bu görsel için listelenmiş satış fiyatları, kullanıcıların bu görsel için verdikleri teklifler ve bu tekliflerin kimden geldiklerini şeffaf bir şekilde görebilirsiniz. Web 3.0’ın bize tanıdığı en büyük özelliklerinden biri de şeffaflık! Teklifler cüzdanlar sayesinde veriliyor ve bu cüzdanlarda yapılan işlemler de şeffaf şekilde görünüyor.

Cüzdanlar Ne Kadar Şeffaf?

OpenSea Örnek Kullanıcı Profili
OpenSea Örnek Kullanıcı Profili

Bunu test etmeniz için ilk sırada teklif veren PRO_VAULT_NFT kişisine tıklayalım. Bu kişinin koleksiyonlarına, favorilerine, site içi aktivitelerini inceleyebilirsiniz. “Bunu bir başka sitede de yapabilirim.” diyebilirsiniz. Asıl şeffaf kısmı ise şimdi başlıyor. PRO_VAULT_NFT isminin altında yer alan 0x5411… ile devam eden cüzdan kodunu görebilirsiniz.

OpenSea - Ürünün Transfer Bilgisi
OpenSea – Ürünün Transfer Bilgisi

Bu cüzdan kodunu bu bakkal defteri diye nitelendirdiğim ilgili blok zinciri ağında aratıp bu kişi ne yapmış, ne almış, hangi işlemleri başarılı, hangi sitelerde ne alışveriş yapmış hepsini görebiliyorsunuz. Hatta cüzdanda kaç parası olduğunu da takip edebiliyorsunuz. Burada herkes eşit ve şeffaf olarak takip edilebilir.

Özgün Çalışmanın Yolculuğu

OpenSea - Ürünün Hareketliliği
OpenSea – Ürünün Hareketliliği

İncelediğimiz #814 numaralı Bored Ape Yatch Club yani BAYC sahipli ürün hangi kullanıcıdan hangi kullanıcıya transfer edildiğini, bu transferlerin kaç Etherium’a satış yapıldığının bilgisini de görebilirsiniz.

Alternatif NFT Satış Siteleri

Örnek NFT Satışı Yapan Web Sayfaları
Örnek NFT Satışı Yapan Web Sayfaları

OpenSea tek NFT satışı yapılan bir Web3 platformu değil. Alternatif olan birçok sayfa bulunmaktadır. Alchemy internet sitesinde yer alan NFT market listesine şuradan göz atabilirsiniz. Ayrıca “NFT MarketPlaces” araması yaparak da satış yapılan yerleri inceleyebilirsiniz.

Rarible NFT Site Arayüzü
Rarible NFT Site Arayüzü

Rarible, Digital Eyes, Floor, Yawww, Candy Shop gibi adresler NFT alış verişi yapılan örnek platformlar olarak gösterilebilir. Araştırdıkça birçok farklı platform ile karşılaşıyor olacaksınız.

Özetle

Bu yazımda Web 3.0 teknolojisini gerçek hayatla bağlantı kurarak sizlerin daha iyi anlayabilmesine destek olup NFT dediğimiz çalışmaların en popüler gösterimi ve satışının yapıldığı OpenSea ve alternatiflerini incelemiş olduk. Bu bilgiler bu dünyaya atılan sadece küçük bir adımdı. Yapacağınız her bir okuma ve deneyimleyeceğiniz her bir web sayfası size bambaşka bakış açıları sağlıyor olacaktır.

Bir sonraki yazımda görüşmek dileğiyle..
Hoşça kalın 🙂


Dikkat!

Burada sizlerle paylaştığım bu bilgiler tamamen bilgilendirme amaçlı olup hiçbir şekilde bir tanıtım, reklam veya tavsiye niteliği taşımamaktadır. Web 3.0’ın bizlere getirdiği yenilikler ve pozitif teknoloji gelişmelerin yanında vazgeçilmeyen dolandırıcılık, sahtekarlık, sahte web sayfaları gibi birçok olumsuz durumlar gibi bu büyük pastadan pay almak isteyen kötü niyetli insanlarla doludur. Yapacağınız keşif ve işlemlerde, edineceğiniz deneyimlerde sorumluluk tamamen size aittir.


Kaynaklar:
-https://opensea.io/learn/what-are-nfts
-https://etherscan.io/
-https://www.alchemy.com/list-of/nft-marketplaces-on-polygon
-https://www.alchemy.com/list-of/nft-marketplaces-on-ethereum
-https://coinmarketcap.com/tr/currencies/polygon/
-https://coinmarketcap.com/tr/currencies/solana/
-https://web3.career/web3-companies/tag/marketplace
-https://www.cryptoslam.io/
-https://coinmarketcap.com/

Eğitim ve teknoloji haberlerini, ilginç ve önemli bilgileri, kendimi geliştirdiğim alanlardaki öğrendiğim tecrübelerimi blogumda paylaşıyorum. Öğrenmekten ve paylaşmaktan zevk alıyorum.İnandığım bir şey var ki istisnalar hariç, hiçbir şey imkansız değildir. Mucizeler için zaman gerekir! Bu benim yaşam felsefem.

Yorumlar 0
İlk yorumu yazmak ister misin?